رودخانه قره چاي

رودخانه قره چاي از دو رود تشكيل مي شود و سعت حوزه آبريز آن حدود 23921 كيلومتر مربع است. شاخه جنوب آن از كوه هاي سربند و راسوند و تالاب و عمارت و سراب هاي استان، عباس آباد ، كله و نهرميان سرچشمه مي گيرد. اين شاخه ها در محل پل دوآب به هم پيوست، رود واحدي را به نام چرا " شرا" تشكيل مي دهند، پس از عبور ار بخش چرا با جهت جنوب به شمال با " دبي" قابل ملاحظه اي به شاخه غربي قره چاي مي پيوندد.

شاخه غربي كه از كوه هاي الوند همدان سرچشمه گرفته از بهم پيوستن شش رود كوچك به وجود مي آيد كه در دشت رزن وبهار به نام سيمينه رود ناميده مي شود، در دشت كبودر آهنگ ، شاخه فرعي" زهتران" و " خميگان" از شمال به جنوب جريان يافته كه اين رودخانه در انتهاي بخش چرا يكي شده و به طرف ساوه جريان پيدا مي كند، در ساوه نيز دو رود كوچك به نامه هاي " سامان" و " ياتان" بهم پيوسته به نامه مزلقان يا مردقان ( مزدقان) وارد قره چاي شده پس از كذشتن از دشت ساوه در محل پل دلاك به قمرود پيوسته و به " مسيله " و به كوير نمك مي ريزد، طول اين رودخانه حدود 540 كيلومتر است. اين رودخانه بويژه شاخه هاي آن در سربند و كزاز وبخش چرا بعلت موقعيت طبيعي ويژه ، مناظر زيبايي پديد آورده كه از جهت جاذبه هاي توريسم و بهره برداري جهانگردي و ايرانگردي ، واجد اهميت خاص است. همچنين اين منطقه از لحاظ كشاورزي با توجه به اقليم مناسب آن يكي از بهترين مناطق استان مركزي محسوب مي شود ولي با توجه به اينكه مناطق صنعتي در مجاورت اين رودخانه احداث شده اند كه شامل:

1- نيروگاه حرارتي شازند

2- پالايشگاه

3- پتروشيمي

4- نيروگاه قطران ( پروژه آب سنگين)

5- سد و فرقان ( سد الغدير)

مي باشندف لازم است منابع و اكوسيستم هايي كه در حاشيه مسير رودخانه تحت تاثير احداث چنين مراكز صنعتي قرار گرفته اند از لحاظ اثرات زيست محيطي ارزيابي شوند.

اهمیت استراتژیک رود قره چای

1- رودخانه قره چاي داراي حوزه آبريز مشتركي بين دو استان مركزي و همدان مي باشد بنابراين لازم است مديريت واحدي علي رغم تفكيك جنبه هاي اداري مديريت فعلي بر مسير اين رودخانه حاكم شود.

2- با توجه به ضرورت توسعه پايدار محيط زيست در محدوده اين رودخانه كه يكي از وسيع ترين حوزه هاي آبريز داخلي كشور را دربر مي گيرد و داراي منابع و اكوسيستم هاي غني و ارزشمندي مي باشد باید يك ارزشيابي زيست محيطي همه جانبه صورت گيرد كه دربرگيرنده ارزشيابي زيست محيطي احداث تمامي طرح هاي صنعتي عمده و نير سد احداث شده در مسير اين رودخانه ( الغدير) باشد.